Czym jest GPSR i kogo dotyczy
Rozporządzenie (UE) 2023/988 w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów określa ogólne zasady bezpieczeństwa produktów konsumenckich w UE. Dotyczy produktów, które konsumenci kupują lub prawdopodobnie będą używać, a więc niemal każdego akcesorium samochodowego: pokrowców, dywaników, organizerów, uchwytów na telefon, ładowarek, wideorejestratorów, kompresorów do opon, lewarków sprzedawanych kierowcom i zestawów narzędzi ręcznych w marketach budowlanych.
Produkty sprzedawane wyłącznie profesjonalistom, np. podnośnik dwukolumnowy, podlegają głównie innym przepisom, ale wiele produktów warsztatowych trafia też do konsumentów i powinno być oznakowanych jak produkty konsumenckie. Tam, gdzie ryzyko obejmują szczególne przepisy UE, takie jak przepisy radiowe, EMC czy maszynowe, GPSR wypełnia luki wokół nich.
Podmiot gospodarczy w UE
Produkt można wprowadzić na rynek UE tylko wtedy, gdy odpowiada za niego podmiot gospodarczy z siedzibą w UE: producent, importer, upoważniony przedstawiciel lub dostawca usług realizacji zamówień. W przypadku towarów kupowanych bezpośrednio w fabryce jest nim zwykle importer. Przy zakupie u nas to my działamy jako importer. Przy samodzielnym imporcie rola ta i jej obowiązki należą do kupującego. Importerzy mają własne obowiązki z art. 11, w tym sprawdzenie, czy producent wywiązał się ze swoich.
Co musi być na produkcie lub opakowaniu
- Numer typu, partii lub numer seryjny albo inny element identyfikujący produkt.
- Producent: nazwa, zarejestrowana nazwa handlowa lub znak towarowy, adres pocztowy i adres elektroniczny, np. e-mail lub strona internetowa.
- Importer (gdy producent ma siedzibę poza UE): nazwa, nazwa handlowa lub znak towarowy, adres pocztowy i elektroniczny.
- Ostrzeżenia i informacje dotyczące bezpieczeństwa w języku łatwo zrozumiałym dla konsumentów w kraju sprzedaży.
- Instrukcje, jeśli są potrzebne do bezpiecznego użytkowania, również w tym języku.
Jeśli wielkość lub charakter produktu na to nie pozwala, informacje mogą znaleźć się na opakowaniu lub w dołączonym dokumencie. Małe produkty, takie jak uchwyty na telefon czy zestawy nasadek, często mają dane na pudełku.
Kategoria po kategorii
| Grupa produktów | Typowe ostrzeżenia i instrukcje | Inne przepisy wymagające oznakowania |
|---|---|---|
| Pokrowce na fotele | Szwy przy bocznych poduszkach powietrznych, instrukcja montażu | Oznaczanie wyrobów włókienniczych; REACH dla skóry i PU |
| Dywaniki i maty do bagażnika | Dopasowanie pod pedałami, mocowanie do podłogi | REACH dla PVC i gumy |
| Uchwyty na telefon | Miejsce montażu, pole widzenia, temperatura | RED przy ładowaniu bezprzewodowym |
| Ładowarki, transmitery FM | Napięcie, gniazdo, temperatura | CE, WEEE |
| Wideorejestratory | Montaż, temperatura, lokalne zasady nagrywania | CE, WEEE, baterie |
| Kompresory do opon | Ciśnienie, cykl pracy, ładowanie | CE, WEEE, baterie |
| Lewarki i podpory osiowe | Udźwig nominalny, nigdy nie pracować pod autem na samym lewarku | Przepisy maszynowe, EN 1494 |
| Czajniki samochodowe | Tylko 12/24 V, gorąca woda | Kontakt z żywnością (WE) nr 1935/2004 |
Uchwyty na telefon powinny na przykład informować, by nie montować telefonu tam, gdzie zasłania widok drogi lub strefę otwierania poduszki powietrznej. Pokrowce powinny wyjaśniać, jak współdziałają z bocznymi poduszkami w fotelach. To praktyczne ostrzeżenia, a nie deklaracje bezpieczeństwa.
Języki
Ostrzeżenia i instrukcje muszą być w języku łatwo zrozumiałym dla konsumenta w kraju sprzedaży, zgodnie z prawem krajowym. Sprzedawcy w Niemczech, Austrii i Szwajcarii często wystarczy jeden język, a ten, kto obsługuje Polskę, Holandię i Francję, potrzebuje trzech. Wielojęzyczne etykiety i instrukcje są częścią naszej usługi marki własnej.
Marka własna: czyje nazwisko na etykiecie
Gdy produkt nosi Państwa markę, etykieta musi wskazywać, kto za niego odpowiada. Wprowadzając go na rynek pod własną nazwą lub znakiem towarowym, jest się traktowanym jak producent i to Państwa nazwa i adres widnieją jako dane producenta. Dane importera nadal trafiają na produkt lub pudełko, jeśli towar pochodzi spoza UE. Ten podział warto uzgodnić przed przygotowaniem projektu, bo zmiana nadrukowanego pudełka po produkcji jest kosztowna. Na pudełku należy zostawić miejsce na numer partii, który zwykle drukuje się lub nakleja na końcu linii.
Te same dane w internecie
GPSR obejmuje też sprzedaż na odległość. Każda oferta internetowa musi jasno i widocznie pokazywać:
- nazwę, adres pocztowy i elektroniczny producenta;
- nazwę i adres osoby odpowiedzialnej w UE, gdy producent ma siedzibę poza UE;
- informacje identyfikujące produkt, w tym zdjęcie, typ i inny identyfikator;
- ostrzeżenia i informacje dotyczące bezpieczeństwa w języku kraju sprzedaży.
Marketplace’y dodały pola na te dane i mogą blokować oferty bez nich. Informacje dla każdego modelu warto zebrać przed przyjazdem towaru. Na stronie dla sprzedawców internetowych wyjaśniamy, co dostarczamy z każdym produktem.
Inne oznaczenia, które często towarzyszą danym GPSR
- Znak CE dla elektroniki, produktów z bateriami, elektronarzędzi, kompresorów i sprzętu do podnoszenia.
- Symbol przekreślonego kosza dla WEEE i baterii.
- Skład surowcowy pokrowców i odzieży roboczej zgodnie z rozporządzeniem (UE) nr 1007/2011.
- Oznaczenia recyklingu opakowań i odpowiedzialności producenta tam, gdzie wymagają ich przepisy krajowe, np. Triman we Francji.
- Kod kreskowy EAN – wymóg handlowy, a nie prawny.
Identyfikowalność i dokumentacja
GPSR oczekuje, że podmioty gospodarcze potrafią wskazać swoich dostawców i klientów biznesowych oraz przechowują dokumentację techniczną i analizę ryzyka. Dla kupującego oznacza to teczkę dla każdego modelu: specyfikacja, zdjęcia zatwierdzonej próbki, etykiety, instrukcje, deklaracje i raporty z badań. Gdy organ nadzoru rynku zada pytania, numer partii na produkcie powinien prowadzić prosto do tej teczki.
Wypadki, wycofania i reklamacje
Podmioty gospodarcze muszą działać, jeśli produkt okaże się niebezpieczny, w razie potrzeby informować organy przez portal Safety Business Gateway i rozpatrywać skargi konsumentów. Warto prowadzić prosty rejestr reklamacji dla każdego produktu. Wcześnie pokazuje on też, które modele poprawić lub wycofać z oferty.
Typowe błędy w oznakowaniu
- Adres zapisany wyłącznie w obcym alfabecie lub bez kontaktu elektronicznego.
- Ostrzeżenia tylko po angielsku przy produkcie sprzedawanym w Polsce lub we Włoszech.
- Numer partii na kartonie zbiorczym, ale nie na opakowaniu jednostkowym.
- Marka własna zasłaniająca dane importera.
- Oferty internetowe ze zdjęciem produktu, ale bez danych producenta lub podmiotu gospodarczego w UE.
Jak to robimy
Jako importer sprzedawanych przez nas towarów działamy jako podmiot gospodarczy w UE, prosimy o dokumenty producenta, o ile istnieją, i sprawdzamy etykiety podczas inspekcji przed wysyłką. Przy marce własnej przed zatwierdzeniem projektu uzgadniamy, kto widnieje na etykiecie jako producent i importer.
